Nguyên Nhân Trẻ Bị Tăng Động, Cách Nhận Biết Và Điều Trị

Tâm lý cha mẹ khi thấy con mình có những dấu hiệu bất thường sẽ luôn tự hỏi bản thân đã làm gì sai để gây bệnh cho trẻ ? Theo phỏng đoán của các nhà khoa học thì hầu hết nguyên nhân dẫn đến tăng động là do thần kinh và di truyền. Tuy nhiên yếu tố môi trường cũng góp phần ảnh hưởng đến tình trạng bệnh lý của trẻ. Cùng Tâm Đức đi tìm hiểu xem nguyên nhân trẻ bị tăng động là gì nhé.

Tăng động là bệnh gì ở trẻ em?

Để tìm hiểu về nguyên nhân trẻ bị tăng động, trước hết chúng ta phải hiểu tăng động là gì? 

Tăng động là một rối loạn phát triển thần kinh thường gặp ở trẻ em, còn được gọi là Rối loạn tăng động giảm chú ý (Attention Deficit Hyperactivity Disorder, viết tắt là ADHD). Đây là một tình trạng khiến trẻ gặp khó khăn trong việc tập trung, kiểm soát hành vi và điều chỉnh mức độ hoạt động phù hợp với môi trường xung quanh.

Các đặc điểm nổi bật của tăng động bao gồm không tập trung, dễ bị phân tâm, thiếu kiên nhẫn, năng động quá mức so với trẻ cùng lứa tuổi, thường xuyên đảo lộn và khó ngồi yên. Những biểu hiện này có thể gây ra nhiều khó khăn cho trẻ trong việc học tập, giao tiếp và hòa nhập với môi trường xã hội. Ngoài ra, tăng động cũng có thể ảnh hưởng đến mối quan hệ của trẻ với gia đình và bạn bè.

Nguyên nhân trẻ bị tăng động

Nguyên nhân gây ra chứng tăng động giảm chú ý (ADHD) vẫn chưa được xác định rõ ràng, nhưng các nhà khoa học tin rằng đây là kết quả của sự kết hợp giữa các yếu tố di truyền, sinh học và môi trường.

Yếu tố di truyền

Nhiều nghiên cứu cho thấy ADHD có tính di truyền cao. Nếu bố hoặc mẹ mắc ADHD, nguy cơ con mắc bệnh sẽ cao hơn.

Yếu tố sinh học

Một số nguyên nhân trẻ bị tăng động liên quan đến sinh có thể góp phần gây ra ADHD, bao gồm:

• Sự khác biệt trong cấu trúc và chức năng não: Não bộ của trẻ em mắc ADHD có thể có sự khác biệt về kích thước, cấu trúc và chức năng ở một số vùng não liên quan đến sự chú ý, kiểm soát hành vi và điều chỉnh cảm xúc.
• Sự mất cân bằng hóa chất trong não bộ: Dopamine và norepinephrine là hai chất dẫn truyền thần kinh quan trọng trong việc điều chỉnh sự chú ý và kiểm soát hành vi. Sự mất cân bằng trong các chất dẫn truyền thần kinh này có thể góp phần gây ra ADHD.
• Tiếp xúc với các chất độc hại: Tiếp xúc với một số chất độc hại, chẳng hạn như chì, trước hoặc sau khi sinh, có thể làm tăng nguy cơ mắc ADHD.

Yếu tố môi trường

Một số yếu tố môi trường có thể ảnh hưởng đến nguy cơ mắc ADHD, bao gồm:

• Cân nặng khi sinh: Trẻ sinh non hoặc thiếu cân có nguy cơ mắc ADHD cao hơn.
• Chấn thương não: Chấn thương não nghiêm trọng có thể làm tăng nguy cơ mắc ADHD.
• Môi trường gia đình: Môi trường gia đình hỗn loạn, căng thẳng hoặc thiếu sự quan tâm có thể làm trầm trọng thêm các triệu chứng ADHD.

Cách điều trị chứng tăng động ở trẻ

Nếu trẻ có những dấu hiệu trên, xin cha mẹ chớ lo lắng và vội nghĩ mình đã làm gì sai trong cách nuôi dạy trẻ. Bởi tăng động hoàn toàn có thể điều trị được nếu chúng ta biết cách giáo dục, nuôi dưỡng đúng cách. Tâm Đức xin chia sẻ một số biện pháp giúp khắc phục tình trạng tăng động ở trẻ như sau: 

Liệu pháp hành vi

Liệu pháp hành vi là phương pháp điều trị cốt lõi cho trẻ tăng động (ADHD) tại Trung tâm Can thiệp Sớm Tâm Đức. Phương pháp này tập trung vào việc thay đổi những hành vi tiêu cực của trẻ và hướng đến những hành vi tích cực hơn. Liệu pháp hành vi được thực hiện bởi các chuyên gia tâm lý giàu kinh nghiệm, có chuyên môn cao về lĩnh vực trẻ em và ADHD.

Mục tiêu của liệu pháp hành vi:

• Giúp trẻ nhận biết và hiểu rõ hơn về hành vi của mình.
• Phát triển các kỹ năng cần thiết để kiểm soát hành vi, chẳng hạn như kỹ năng tự kiểm soát, kỹ năng giải quyết vấn đề, kỹ năng giao tiếp.
• Cải thiện khả năng tập trung và chú ý của trẻ.
• Giảm thiểu các hành vi tiêu cực và tăng cường các hành vi tích cực.
• Nâng cao lòng tự trọng và sự tự tin của trẻ.

Liệu pháp hành vi có thể được áp dụng trong nhiều môi trường khác nhau, bao gồm tại nhà, trường học và cộng đồng. Cha mẹ, giáo viên và những người chăm sóc khác đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ trẻ thực hiện các kỹ năng học được trong liệu pháp và áp dụng vào thực tế cuộc sống.

Điều trị bằng thuốc

Điều trị bằng thuốc thường được kết hợp với liệu pháp hành vi để mang lại hiệu quả tốt nhất. Trẻ sẽ được đánh giá toàn diện bởi bác sĩ tâm thần hoặc chuyên gia tâm lý để xác định mức độ nghiêm trọng của chứng tăng động và các vấn đề sức khỏe tâm thần khác (nếu có). Quá trình đánh giá có thể bao gồm phỏng vấn trẻ, cha mẹ, giáo viên, thu thập thông tin về tiền sử bệnh, thực hiện các bài kiểm tra tâm lý và xét nghiệm cần thiết.

Dựa trên kết quả đánh giá, bác sĩ sẽ lựa chọn loại thuốc phù hợp nhất với trẻ, bao gồm loại thuốc, liều lượng và thời gian sử dụng. 

Các biện pháp khác 

Ngoài 2 cách điều trị chính trên, Tâm Đức cũng khuyến khích bố mẹ thực hiện thêm các biện pháp bổ trợ khác như: 

• Liệu pháp tâm lý: Giúp trẻ giải tỏa căng thẳng, lo âu, bộc lộ cảm xúc và xây dựng các kỹ năng xã hội cần thiết.
• Thay đổi chế độ dinh dưỡng: Bổ sung các thực phẩm giàu dinh dưỡng, hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, đồ ngọt và đồ uống có gas để hỗ trợ cải thiện sức khỏe tinh thần và thể chất của trẻ.
• Tăng cường hoạt động thể chất: Khuyến khích trẻ tham gia các hoạt động thể thao, vui chơi ngoài trời để giải phóng năng lượng, cải thiện sự tập trung và giảm căng thẳng.

Trung tâm Can thiệp Sớm Tâm Đức cam kết mang đến cho trẻ em mắc chứng tăng động những chương trình điều trị hiệu quả và toàn diện nhất. Với đội ngũ chuyên gia tâm lý giàu kinh nghiệm và tâm huyết, chúng tôi sẽ luôn đồng hành cùng cha mẹ và trẻ trong suốt quá trình điều trị.

Kết luận 

Nguyên nhân trẻ bị tăng động khó có thể xác định, tuy nhiên đây là bệnh lý có thể điều trị được, nhưng để tránh những hệ lụy sau này, ngay từ khi trẻ còn nhỏ cha mẹ hãy tập cho trẻ thói quen tốt, dành thời gian chơi cùng con và cho trẻ đi khám ngay nếu phát hiện những biểu hiện bất thường. Hãy luôn đồng hành cùng con cha mẹ nhé !